In mei 2023 stuurden wij een vragenlijst over mond- en gebitsproblemen aan patiënten met longkanker.

Mondproblemen, dat is misschien niet het eerste waar je aan denkt bij longkanker. Toch blijkt uit een peiling van Longkanker Nederland bij 88 patiënten dat bijna twee van de drie mensen hier weleens last van heeft. Het gaat dan vooral om het hebben van een droge mond. Maar ook om gebitsproblemen en tandvleesproblemen.

Mondproblemen

Verschillende behandelingen zijn de veroorzaker van de klachten volgens de respondenten. Chemotherapie, immuuntherapie of doelgerichte therapie worden genoemd. Ook worden bestralingen in het halsgebied genoemd als mogelijke veroorzaker.

Eén op de drie mensen is met de klachten naar de tandarts gegaan, 40% van hen zelfs 4x of vaker. 9 op de 10 mensen die met hun klachten naar de tandarts gingen vertelden dat zij een behandeling tegen kanker kregen. Bruikbare tips die werden gegeven door de tandarts waren:

Tips die door wetenschappelijk bewijs worden ondersteund:

  • Een hele goede mondhygiëne is heel belangrijk: twee keer per dag poetsen met een zachte (elektrische) tandenborstel, een keer per dag schoonmaken tussen de tanden en kiezen met flossdraad, tandenstokers of ragers. 
     
  • Poetsen met een tandpasta met fluoride. Is uw mondslijmvlies gevoelig? Gebruik dan een tandpasta met fluoride, maar zonder menthol of SLS. Menthol en SLS kunnen het mondslijmvlies irriteren en gevoeliger maken.
     
  • Bespreek met je tandarts hoe vaak je het beste op controle naar de praktijk kunt komen en of het voor jou zin heeft om ook (regelmatig) naar de mondhygiënist te gaan.
     
  • Als je vaker gaatjes hebt, bespreek dan met je tandarts hoe je het beste extra fluoride kunt gaan gebruiken om je tanden beter te beschermen tegen gaatjes. Dat kan bijvoorbeeld door te gaan poetsen met een tandpasta met 5000 ppm fluoride (op recept). Of door een keer extra te gaan spoelen met een fluoride mondspoelmiddel. Of door een keer per week te poetsen met een gel met 1250 ppm fluoride (op recept).
     
  • Bij een pijnlijke mond: Spoel uw mond met kraanwater of zout water. Los voor zout water één theelepel zout op in een glas lauw water. Dit mag u meerdere keren per dag doen.
     
  • Bij een droge mond:
    • Stimuleren van de speekselklieren door kauwen op hard voedsel zoals suikervrije kauwgom
    • Gebruik van speekselvervangers zoals een spray, gel of coating tablet
    • Soms kan medicatie om de speekselvloed te stimuleren goed werken, bespreek dit met uw (tand)arts

Adviezen voor mensen met een kunstgebit:

  • Draag het kunstgebit niet in de nacht.  
     
  • Borstel het kunstgebit schoon met neutrale zeep. 

Bronnen: 

-www.bijwerkingenbijkanker.nl

-https://www.hetkimo.nl/richtlijnen/2024-xerostomie-en-hyposialie-gerelateerd-aan-medicatie-en-polyfarmacie-2021/introductie/

-https://www.hetkimo.nl/wp-content/uploads/2025/05/KPR-BPK-richtlijn-28032025.pdf

-https://ivorenkruis.org/artikelen/droge-mond/

 Met dank aan ACTA: ACTA is het samenwerkingsverband van de Faculteiten der Tandheelkunde van de Universiteit van Amsterdam en de Vrije Universiteit Amsterdam.