Toen Nicolette ooit het gedicht Ithaka van Kavafis las, vond ze het mooi. Door een gesprek over de film The Odyssey, die onlangs in première ging, wees een goede vriend van Nicolette haar weer op dit gedicht. Toen vond ze het mooi. Nu ‘voelde’ ze het echt en ging ze het onderzoeken.
Tekst gaat verder onder de foto.
Het gedicht van Kavafis is gebaseerd op een verhaal dat bijna 3000 jaar oud is. Een verhaal dat ontstond uit de Griekse cultuur, de bakermat van een belangrijk deel van onze westerse beschaving. Daar ontstonden niet alleen democratie, filosofie, wetenschap, toneel en logica, maar ook verhalen die ons tot op de dag van vandaag laten nadenken over liefde, vertrouwen en de vraag wat een goed leven is.
Niet de bestemming, maar de weg
Ithaka gaat niet over aankomen.
Het gaat over de reis.
Over alles wat je onderweg leert, ontmoet, viert, wint, verliest, voelt en ontdekt.
De bestemming geeft richting.
De reis vormt je, zo voelt en klopt het voor mij.
Misschien is ziek zijn wel precies zo’n reis.
Na zeventien maanden leven met uitgezaaide longkanker merk ik dat ik in de kern dezelfde ben gebleven; nieuwsgierig, enthousiast, levenslustig, beetje FOMO, beetje ADHD, optimistisch en vol dromen, hoop en verbondenheid.
Hier. Nu. Dit leven.
Met deze blik en de wetenschap dat ik ongeneeslijk ziek ben, kijk ik naar mijn geliefden, mijn vrienden, mijn lichaam, mijn geest en de mogelijkheden.
Met deze blik kijk ik ook naar mijn relatie met tijd. Naar mensen. Naar gesprekken. Naar mezelf. Naar het Nu.
Niet als een spirituele oefening. Maar omdat het leven me daar steeds weer naartoe terugbrengt.
Het ‘nu’ is de plek waar mijn leven zich afspeelt.
Daar wil ik zijn. En daar houdt het me soms ook vast, door de realiteit.
Met de mensen van wie ik houd.
Genietend van wat er op een moment is.
Een zonnestraal.
Een wandeling.
Een siësta.
Een mooi gesprek.
Een kopje de-café koffie.
Een kopje thee.
Een gewone dag.
Een feestje.
Een etentje.
Een bbq in de tuin.
Een pretpark.
De markt.
Een belletje.
Een bezoek aan mijn lieve moeder.
Eten en een spelletje met vrienden.
En een gebakje bij Babylon.
Liggen in een hangmat in onze tuin.
De gewone dagen zijn bijzonder geworden.
Wat er werkelijk toe doet
Ook merk ik dat gesprekken over anderen, over status, over wie iemand kent of aan wie iemand iets doet denken, me minder raken dan vroeger.
Ik verlang niet naar indrukwekkende verhalen. Wel naar verbinding. Ik verlang naar echtheid.
Naar nieuwsgierigheid. Naar enthousiasme. Naar mooie plannen. Naar passie. Naar genieten. Naar doen. Naar beweging. Naar liefde. Naar energie. Naar interesse. Naar verbinding. Naar dromen. Naar stilte die er mag zijn. Naar iemand (incl. mijzelf) die werkelijk aanwezig is.
Met ons gezin en onze vrienden om mij heen lukt dat goed! Misschien probeer ik mezelf simpelweg te beschermen tegen leegte in de tijd die mij gegeven is.
Wu Wei
Na zeventien maanden is er gelukkig nog steeds volop ruimte voor deze gewone dagen.
Ik voel me zeker niet voortdurend ziek. Sterker nog, ik vergeet meestal dat ik ziek ben.
Als ik ergens ben, is mijn ziekte meestal geen onderwerp meer. Heerlijk! En als het eventjes een onderwerp is, dan is het gewoon open, transparant met een “het is wat het is” en kijk eens wat er allemaal kan en gebeurt!
Maar mijn ziekte loopt wel soms onaangekondigd mijn leven binnen.
De ene dag voel ik me energiek, helder en blij.
De andere dag voel ik me gewoon gewoon.
En weer een volgende dag ben ik moe, heb ik last van allerlei vervelende bijwerkingen door de medicatie en heb ik geen focus en voel ik me schuldig omdat er weinig uit mijn handen komt.
Eigenlijk net zoals iedereen dat wel kan hebben, denk ik, ook als je niet ziek bent.
Ook dat hoort blijkbaar bij deze reis. Loslaten. Niet alles willen sturen. Accepteren dat sommige dagen gewoon zijn zoals ze zijn. Meegaan met de stroom, zoals de taoïsten dat zo mooi noemen: wu wei. Misschien zijn dat wel mijn grootste uitdagingen.
Mijn Ithaka
Zoals Kavafis schrijft: verlang niet dat de reis kort is. Laat haar lang zijn. Vol ervaringen en ontdekkingen.
Misschien is mijn Ithaka helemaal niet een plek waar ik ooit aankom, maar een plek waar ik thuis ben.
Misschien is Ithaka iedere dag waarop ik me, ondanks alles, nog kan verwonderen, leren, kan liefhebben, en ook kan genieten van een kop koffie, een wandeling, een stilte of een gesprek.
De ziekte heb ik nooit gekozen.
Ik kan niet kiezen hoeveel energie ik heb.
Ik kan niet kiezen welke bijwerkingen ik krijg.
Ik kan niet altijd kiezen hoe ik mij voel.
Maar soms kan ik wel kiezen wat ik met de dagen doe die mij gegeven zijn.
De ziekte heb ik nooit gekozen, maar de manier waarop ik deze reis maak, kan ik iedere dag opnieuw kiezen.”
En misschien is dát uiteindelijk mijn Ithaka.
Niet het einde van de reis, maar alles wat de reis mij onderweg leert.
Ik ben Nicolette, 61 jaar, getrouwd en moeder van twee prachtige dochters van 26 en 27. Sinds april 2025 blog ik over mijn leven met uitgezaaide longkanker. Door mijn gedachten te delen blijf ik dicht bij mezelf – bij wie ik ben: een levenslustige, optimistische vrouw, vol dromen, hoop en verbondenheid.